Kalkulator umowy zlecenia 2026

Zbieg tytułów, czyli kto decyduje o składkach

Najczęstszy błąd przy zleceniu polega na pytaniu „ile ZUS-u od zlecenia”, podczas gdy przepisy odpowiadają na inne pytanie: czy to zlecenie w ogóle jest tytułem do ubezpieczeń. Decyduje o tym nie sama umowa, tylko całość Twojej sytuacji - to, co ZUS nazywa zbiegiem tytułów do ubezpieczeń. Ta sama umowa u tego samego zleceniodawcy może być w pełni oskładkowana albo objęta wyłącznie składką zdrowotną, zależnie od tego, co jeszcze robisz.

Typowe układy wyglądają tak:

• Zlecenie obok etatu z wynagrodzeniem co najmniej minimalnym (4806 zł brutto) - ubezpieczenia społeczne są już zapewnione przez etat, więc od zlecenia płacisz tylko składkę zdrowotną. Jeżeli etat jest niepełny i daje mniej niż minimalne, zlecenie zostaje oskładkowane w pełni.
• Kilka zleceń naraz - obowiązkowy jest tytuł powstały najwcześniej. Kolejne umowy pozostają poza obowiązkiem, dopóki podstawa z pierwszej osiąga minimalne wynagrodzenie; po jej przekroczeniu można do nich przystąpić dobrowolnie.
• Uczeń lub student do 26. roku życia - żadnych składek społecznych ani zdrowotnej, niezależnie od kwoty i liczby umów. Zwolnienie znika z dniem utraty statusu studenta albo z dniem 26. urodzin - w zależności od tego, co nastąpi wcześniej.
• Emeryt lub rencista - zlecenie jest tytułem obowiązkowym do ubezpieczeń emerytalnego i rentowego; wiek nie zwalnia ze składek.
• Zlecenie z własnym pracodawcą albo wykonywane na jego rzecz - traktowane jak przychód ze stosunku pracy i oskładkowane w całości, razem z wynagrodzeniem etatowym. To zamknięta furtka, nie luka.

Minimalna stawka godzinowa i ewidencja godzin

Zlecenie i umowa o świadczenie usług podlegają minimalnej stawce godzinowej - w 2026 roku jest to 31,40 zł brutto za godzinę (art. 8a ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę). Nie da się jej obejść ani zapisem w umowie, ani zgodą zleceniobiorcy: przepis jest bezwzględnie obowiązujący, a jego naruszenie jest wykroczeniem zagrożonym grzywną.

Z minimalnej stawki wynikają dwa obowiązki, o których strony często zapominają. Po pierwsze, trzeba prowadzić ewidencję godzin - sposób potwierdzania liczby godzin ustala się w umowie, a dokumentację przechowuje przez trzy lata. Po drugie, przy umowie zawartej na dłużej niż miesiąc wypłata musi następować co najmniej raz w miesiącu; nie wolno rozliczyć całości dopiero na koniec kilkumiesięcznego zlecenia.

Minimalna stawka godzinowa nie dotyczy umowy o dzieło ani sytuacji, w których o miejscu i czasie wykonania decyduje wyłącznie przyjmujący zlecenie, a wynagrodzenie jest wyłącznie prowizyjne. Jeśli rozważasz dzieło zamiast zlecenia, zajrzyj do kalkulatora umowy o dzieło - różnice są większe niż sama wysokość składek.

Student do 26 lat - to są dwa różne zwolnienia

W tabeli wyżej wariant studencki daje najwyższe netto, bo nakładają się na siebie dwa niezależne przywileje, które łatwo pomylić:

• Zwolnienie ze składek ZUS - wynika ze statusu ucznia lub studenta i z wieku poniżej 26 lat. Warunki muszą być spełnione łącznie. Doktorant nie jest tu studentem, a absolwent traci zwolnienie z chwilą obrony, nawet jeżeli do 26. urodzin zostało mu jeszcze kilka lat.
• Ulga dla młodych w PIT - zwolnienie przychodu do 85 528 zł rocznie, zależne wyłącznie od wieku. Obejmuje etat i zlecenie, ale nie obejmuje umowy o dzieło. Działa także wtedy, gdy nie jesteś studentem, i przestaje działać w dniu 26. urodzin - dosłownie w środku miesiąca.

Praktyczna konsekwencja: student, który kończy studia w czerwcu i 26 lat w listopadzie, przechodzi w ciągu jednego roku przez trzy różne poziomy wypłaty przy niezmienionej stawce w umowie. Kalkulator liczy narastająco, więc ustawiając ulgę i liczbę miesięcy zobaczysz, jak rozkłada się to na poszczególne miesiące i ile wyniesie roczne rozliczenie.

Czego zlecenie nie daje

Netto ze zlecenia bywa wyższe niż z etatu przy tej samej kwocie brutto - i to jest cała prawda, którą pokazuje kalkulator. Nie pokazuje natomiast tego, co znika razem z Kodeksem pracy, a co ma wymierną wartość: płatnego urlopu (26 dni to około 10% rocznego czasu pracy), okresu wypowiedzenia, ochrony przed zwolnieniem, wynagrodzenia za nadgodziny, odprawy oraz wliczania okresu do stażu pracy, od którego zależą uprawnienia u kolejnych pracodawców.

Osobno warto policzyć zasiłek chorobowy. Przy zleceniu składka chorobowa jest dobrowolna, więc bez przystąpienia do niej dzień choroby to po prostu dzień bez wynagrodzenia. Składka kosztuje 2,45% podstawy - w tabeli porównawczej wyżej widać dokładnie, ile to ubiera z wypłaty przy 5 000 zł brutto. Prawo do zasiłku powstaje po 90 dniach nieprzerwanego ubezpieczenia, więc przystąpienie „na wszelki wypadek” w tygodniu, w którym już się choruje, nic nie da.

Porównanie ma sens dopiero wtedy, gdy po stronie zlecenia doliczysz koszt tych brakujących elementów. Zestawienie tej samej kwoty brutto na obu umowach znajdziesz w kalkulatorze umowy o pracę.